آخرین اخبار : 

تشریح ثنوبت، تثلیت و چندخدایی

تشریح ثنوبت، تثلیت و چندخدایی

%d8%aa%d8%ab%d9%84%db%8c%d8%aa

{تشریح ثنوبت، تثلیت و چندخدایی

ثنویت
عده‌ای از محققین میان آیین چندخدایی از سویی و مسیحیت از سوی دیگر، آیین ثنوی را قرار می‌دهند. دانشمندانی که مسأله ثنویت در ادیان را مطالعه نموده‌اند نشان داده‌اند که این امر اغلب زاییده نظریات و توجیه هیأت مبلّغین متشکل است، چنانکه این امر را در آیین زرتشت بخوبی ملاحظه می‌نماییم.

ثنویت مزبور در اصل جنبهٔ جسمانی دارد و به عبارت دیگر تمثیلی از جنگ میان عوامل مادی (مثلاً زمین و آسمان) است بعداً جنبهٔ اجتماعی به خود گرفته است؛ و در این حال است که نبرد میان خدایان ملی اقوام غالب و مغلوب در می‌گیرد. سرانجام، ثنویت، پس از پیدا کردن جنبهٔ معنوی، به [تا اینجا صفحه ۳۱ کتاب] کشمکش و نبرد میان خیر و شرّ مبدل می‌گردد.

تثلیت
برخی از محققین عیسوی، آیین مسیحی را تابع بعضی قوانین اسرارآمیز می‌دانند؛ بدین معنی که معتقدند مسیحیت علاوه بر تبعیت از قوانین تطور و تحول، به طور پیچیده و اسرارآمیزی موضوع پدر، مادر، کودک را در مقام الوهیت به وجود آورده است. بعداً احساسات مذهبی، مقام کودک را در این آیین به جایی خواهند رسانید که از او یک خدای قربانی، یک مربی نوع بشری و یا یک نجات دهنده به وجود خواهند آورد. ولی باید دانست که این نوع تثلیت نیز منحصر به آیین مسیحی نیست بلکه جنبهٔ جهانی این پدیده را در ادیان دیگری نیز می‌توان مشاهده نمود. به عنوان مثال می‌توان در مصر باستان اعتقاد به آلهه ایزیس ـ اوزیریس ـ هوروس، و در هندوستان برهما ـ ویشنو ـ و شیوا را نام برد.

آیین چند خدایی

در مصر قدیم هر کلانی (کلان Clan به معنی «تیره» در اصطلاح جامعه‌شناسی به ساده‌ترین اجتماعات اقوام ابتدایی گفته می‌شود) دارای خداوند حامی مخصوص به خود می‌باشد. تسلط کلانهای فاتح و یا اتحاد حکومتهای مختلف اعتقاد به خدایان متعلق به آنها را مجتمع ساخته و بدین ترتیب خانواده خدایان را به وجود آورده است. از اینرو می‌توان گفت که اساطیر مصری ضمناً محصول و نشانهٔ رقابتها و یا اتحادهای سیاسی است.

عین همین موضوع را در یونان باستان نیز مشاهده می‌نماییم. چون هر منطقه‌ای خدا و یا به اصطلاح یونانیان زئوس و یا آپولون و … خود را دارا است، وقتی اتحاد سیاسی صورت گرفته این زئوسها و آپولون‌ها و هراکلیت‌های متعدد تحت اسامی زئوس، آپولون و هراکلیت جمع شده‌اند؛ در حالی که هر یکی از آنها در محل و منطقه پرستش خود با اوصاف و صفات بارز، هر چند کم و بیش متفاوت، مورد قبول مردم آن نواحی بوده‌اند؛ و از همین جا است که در اساطیر مزبور ماجراها و اعمال خارق‌العادهٔ بی‌شماری را (که اغلب آنها مورد قبول یک یا چند ناحیه بوده‌اند) بدانها منسوب می‌یابیم.

پس اینگونه اعتقاد به خدایان متعدد معلول گردهمایی و اتحاد عقاید بر حسب مقتضیات اجتماعی بوده است. بعلاوه افزایش و تعدد ارباب انواع بر تجزیه و تفرّع نیز استوار است، بدین معنی که با مطالعه معتقدات اینگونه جوامع ملاحظه می‌نماییم که اقوام مزبور از تکثیر ارباب انواع قدیم، رب‌النوعهای جدید نیز ساخته‌اند.}۱

ارجاعات:

۱ـ کتاب: نظری در تاریخ ادیان/ مولف: دکتر اکبر ترابی/ انتشارات فروزش/ چاپ اول ۱۳۸۸/ صص ۳۱ و ۳۲

 پیام مدیر سایت ظفرمند

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.