آخرین اخبار : 

نعمت با عظمت عقل

نعمت با عظمت عقل

{قال رسول الله (ص) ما قسم الله للعباد شیئاً افضل من العقل فنوم العاقل افضل من سهر الجاهل و افطار العاقل افضل من صوم الجاهل و اقامة العاقل افضل من صوم الجاهل و اقامة العاقل افضل من شخوص الجاهل و لا بعث الله رسولاو لانبیاً حتی یستکمل العقل و یکون عقله افضل من عقول جمیع امته.

پیغمبر اکرم صلی الله علیه واله و سلم فرماید برترین چیزی که خداوند به بندگانش عنایت فرموده عقل است خواب عاقل برتراز بیداری جاهل است. افطار عاقل برتر از روزه جاهل است. توقف و ایستادن عاقل برتر از حرکت جاهل بسوی جنگ یا انجام فریضه حج است برای رضای خدا. هیچ پیغمبری را خدا مبعوث نمیکند مگر آنکه عقل او را کامل می نماید و عقل آن پیغمبر از عقل امت او برتر است.

حیوانات راهی را که می خواهند طی کنند بوسیله مرکب غریزه و هدایت تکوینی است و لیکن بشر راه های مختلف زندگانی را بوسیله مرکب عقل بایستی بپیماید.

قال رسول الله (ص) لکن شیئی مطیة و مطیة المرء عقله

پیغمبر اکرم فرماید برای هر چیز مرکبی است و مرکب انسان عقل اوست.

انبیا و رسل هم عقول مردم را مورد نظر قرار می دادند

قال رسول الله انا معاشر الانبیاء امرنا ان تکلم الناس علی قدر عقولهم

پیغمبر فرماید مأموریت ما گروه انبیاء گفتگو به اندازه و میزان عقل مردم است

قال الرضا (ع) صدیق کل امرء عقله و عدوه جهله

امام هشتم علیه السلام می فرماید دوست هر شخصی عقل اوست و دشمن او جهل او.

عن ابی جعفر (ع) قال لما خلق الله العقل قال له اقبل فاقبل ثم ثم قال له ادبر فادبر فقال و عزتی و جلالی ما خلقت خلقاً احسن منک ایاک آمر و ایاک انهی و ایاک اثیب.[تا اینجا صفحه ۲۹۷ کتاب]

هنگامی که خداوند متعال عقل را آفرید به او فرمود روی آور، و آورد. سپس فرمود روگردان، رو گردانید. فرمود به عزت و جلال خودم بهتر از تو خلق نکردم تو را امر می کنم و تو را نهی می نمایم به وسیله تو افراد مطیع را اجر و پاداش می دهم و معصیت کار را عقاب و مجازات می کنم.

مردی از بنی اسراییل در جزیره ای از جزایر دریا که سبز و خرم بود و درخت بسیاری داشت خدا را عبادت می کرد ملکی درخواست کرد که ثواب و جزای عبادتهای آن مرد را ببیند وحی الهی رسید که نزد او رود: آن ملک بصورت انسانی نزد مرد عابد آمد گفت این جزیره جای مناسبی است برای عبادت. عابد گفت خوب است ولیکن یک عیب دارد و آن آنست در این محل سبز و علف بسیار است اگر برای خدا الاغی بود و اورا می فرستاد که در این مرتع بچرد آنقدر این سبزه ها ضایع و تباه نمی شد.

گفت عابد آری این منزل خوش است

لیک با وی عیب و زشتی نیز هست

عیب آن باشد که این زیبا علف

خود بخود صد حیف می گردد تلف

از برای رب ما نبود حمار

این علف ها تا چرد فصل بهار

عقل عابد را چو این عرفان نبود

با ملک کرد آن چنان گفت و شنود

فاوحی الله الی الملک انما اثیبه علی قدر عقله

وحی فرستاد خداوند به آن ملک که ما مزد و پاداش او را به قدر معرفت و میزان عقلش به او می دهیم.

روی همین جهت است افرادی که عقل ندارند مکلف به تکلیف نیستند فقهاء امامیه مجنون و سفیه را در ردیف کودک و طفل قرار دادند.

بشر در صفات طبیعی با نبات و حیوان مشترکاتی زیاد دارد و لیکن امتیاز و برتری مخصوص آن آنست که بوسیله عقل قابلیت آزادی و حسن انتخاب را بدست آورده است.

قال موسی ابن جعفر(ع) یا هشام ان الله تبارک و تعالی بشر اهل العقل و الفهم فی کتابه فقال فبشر عبادالذین یستمعون القول فیتبعون احسنه [تا اینجا صفحه ۲۹۸ کتاب]

اولئک الذین هدیهم الله و اولئک هم اولواالالباب.

ای هشام خداوند متعال بشارت داده اهل عقل و فهم را در کتاب خود و فرموده است مژده بده به بندگانی که سخنان را می شنوند و آنچه خوب است پیروی می کنند اینها کسانی هستند که خداوند آنها را هدایت فرمود و آنها صاحبان عقل و خرد هستند.

قرآن کریم در مورد این تشکیلات منظم خلقت و آسمان و زمین و آمد و رفت روز و شب اشاره فرمود و درس توحید و خداشناسی برای دارندگان عقل و فهم می داند

ان فی خلق السموات و الارض و اختلاف اللیل و النهار لایات لاولی الالباب

همانا در آفرینش آسمان و زمین و اختلاف شب و روز نشانه ها است از برای صاحبان عقل و خرد.[تا اینجا صفحه ۲۹۹ کتاب]}۱

ارجاعات:

۱ـ کتاب : گفتار وعاظ/ نویسنده: محمد مهدی تاج لنگرودی واعظ/ ناشر: دفتر نشر ممتاز، تهران/ چاپ دوازدهم  ۱۳۷۸/سخنرانی جناب حاج شیخ مرتضی عیدگاهی «واعظ شهیدی» از مشهد/صص ۲۹۷،۲۹۸،۲۹۹

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.